Vanaf 1 juni subsidie voor extensivering melkveehouderij

De eerder aangekondigde Subsidieregeling extensivering melkveehouderij (Sem) wordt opengesteld van 1 juni tot en met 29 juli. Bedrijven kunnen gedurende drie jaar subsidie ontvangen voor het verminderen van het aantal melkkoeien met minimaal 10% en maximaal 20% ten opzichte van 2025.

De vergoeding bedraagt € 1.606 per melkkoe per jaar. De fosfaatrechten die bij de vermindering horen, moeten worden ingeleverd. Hiervoor wordt een vergoeding van € 110 per fosfaatrecht uitgekeerd. Aanvragen worden behandeld op volgorde van binnenkomst.

Sem goedgekeurd door Europese Commissie

De subsidieregeling is al eerder aangekondigd (zie het bericht Aankondiging Subsidieregeling extensivering melkveehouderij). Inmiddels is de regeling goedgekeurd door de Europese Commissie (EC).

Publicatie regeling op korte termijn

In een Kamerbrief heeft de minister de hoofdlijnen van de regeling toegelicht. De formele publicatie van de subsidieregeling volgt binnenkort.

De subsidie

Bedrijven kunnen subsidie aanvragen voor het vrijwillig verminderen van het aantal melkkoeien met minimaal 10% en maximaal 20% ten opzichte van het gemiddelde aantal melkkoeien in 2025. De fosfaatrechten die nodig zijn voor dit aantal dieren moeten worden ingeleverd.

Vergoeding

De vergoeding bestaat uit twee onderdelen:

• Een jaarlijkse vergoeding van € 1.606 per melkkoe, gedurende drie jaar, voor gederfde inkomsten.
• Een vergoeding van € 110 per fosfaatrecht voor de ingeleverde fosfaatrechten.

De bedragen zijn gebaseerd op een advies van Wageningen. Voor de vergoeding van fosfaatrechten wordt uitgegaan van de gemiddelde verkoopprijs over 2023, 2024 en 2025.
De vergoeding wordt jaarlijks als voorschot uitbetaald. Aan het einde van de looptijd volgt een definitieve afrekening.

Openstelling en budget

De subsidieregeling staat open van 1 juni tot en met 29 juli. Aanvragen worden behandeld op volgorde van binnenkomst.
Het totale budget bedraagt € 615,7 miljoen. Volgens de Kamerbrief is dit voldoende voor de vermindering van circa 64.000 melkkoeien, wat neerkomt op een gemiddeld bedrag van € 9.620 per melkkoe.

Voorwaarden

• De definitieve voorwaarden worden opgenomen in de nog te publiceren regeling. Op basis van de Kamerbrief en informatie van RVO gelden in ieder geval de volgende uitgangspunten:
• De vermindering wordt berekend ten opzichte van het gemiddelde aantal melkkoeien in 2025.
• Het is toegestaan om meer dan 20% te reduceren, maar de vergoeding wordt berekend over maximaal 20%.
• De fosfaatrechten die horen bij het te verminderen aantal dieren moeten vooraf worden ingeleverd.
  • Het aantal fosfaatrechten per melkkoe wordt bepaald op basis van de melkproductie in 2025.
• Na afloop van de subsidieperiode van drie jaar mag het aantal melkkoeien weer toenemen, mits daarvoor fosfaatrechten worden aangekocht.
• Het areaal grasland mag tijdens de looptijd niet afnemen. Hiervoor geldt 2025 als peiljaar.
  • Het is niet duidelijk hoe wordt omgegaan met situaties waarin het areaal in 2026 al is verminderd.
• Het aantal overige graasdieren, inclusief jongvee, mag niet toenemen.

Gemiddeld aantal dieren per ‘projectjaar’

Het gemiddelde aantal te houden dieren (melkkoeien en overige graasdieren) wordt berekend per zogenoemd ‘projectjaar’. Dit projectjaar loopt niet gelijk met het kalenderjaar, maar start op het moment dat de melding voor het laten vervallen van de fosfaatrechten wordt gedaan.

Voorbeeld
Wordt de melding gedaan op 1 september 2026, dan loopt het projectjaar van 1 september 2026 tot en met 31 augustus 2027. De looptijd van de subsidie is drie jaar. In dit voorbeeld eindigt de subsidie op 31 augustus 2029.

Fosfaatrechten kopen of leasen toegestaan
Tijdens de looptijd van de subsidie is het toegestaan om fosfaatrechten te kopen of te leasen. Dit kan bijvoorbeeld nodig zijn bij een stijgende melkproductie of om richting het einde van de looptijd alvast rechten aan te kopen.

Tussentijds stoppen mogelijk

Het is mogelijk om tijdens de looptijd volledig te stoppen. Vanaf het moment van stoppen eindigt de subsidie, waarna de vergoeding naar rato wordt berekend.

Natuurvergunning

In de Kamerbrief staat het volgende over de relatie met de natuurvergunning:

Bij een extensivering van minimaal 10% en maximaal 20% van het aantal melk- en kalfkoeien wijzigt de bedrijfsvoering niet structureel, ervan uitgaande dat de opzet van het bedrijf gelijk blijft (zoals stalomvang en melkstalcapaciteit). Op basis van de huidige regelgeving en jurisprudentie is er dan geen sprake van een wijziging van een project en blijft de deelnemer binnen de bestaande natuurtoestemming opereren. Ik blijf in gesprek met de provincies over de natuurtoestemming in relatie tot deze regeling.

Geen uitzondering bij eventuele generieke afroming

De Kamerbrief vermeldt dat deelnemers aan deze regeling niet kunnen worden uitgesloten van een eventuele generieke afroming van fosfaatrechten. De Meststoffenwet biedt hiervoor momenteel geen ruimte.

Meer informatie
De definitieve voorwaarden worden binnenkort gepubliceerd in de regeling. Daarnaast zal RVO aanvullende informatie beschikbaar stellen, inclusief een rekentool.